Kiedy warto zgłosić się na diagnozę psychologiczną?
Nie każda trudność wymaga diagnozy. Wyjaśniamy, czym jest proces diagnostyczny i kiedy ma sens.
Nie każda trudność wymaga diagnozy psychologicznej. Diagnoza często odbywa się ze wskazania lekarza psychiatry. Może być pomocna wtedy, gdy chcemy lepiej zrozumieć swoje trudności, sposób funkcjonowania lub uzyskać ocenę określonych obszarów psychiki.
Diagnoza psychologiczna i diagnoza medyczna to dwa różne obszary. Psycholog może prowadzić proces diagnostyczny i formułować diagnozę psychologiczną na podstawie wywiadu, obserwacji i odpowiednich narzędzi. Lekarz psychiatra ocenia sytuację od strony medycznej, rozpoznaje zaburzenia w ramach diagnozy lekarskiej i podejmuje decyzje dotyczące leczenia medycznego. W niektórych sytuacjach oba procesy wzajemnie się uzupełniają.
Dobór testów zależy od celu diagnozy
Proces zwykle zaczyna się od rozmowy o tym, czego dotyczy trudność i jaki jest cel badania. Dopiero na tej podstawie psycholog dobiera metody i narzędzia diagnostyczne. Samodzielne wskazanie konkretnego testu nie zastępuje konsultacji diagnostycznej.
Dlaczego najpierw rozmowa?
Psycholog bierze pod uwagę informacje z wywiadu, obserwację i wyniki narzędzi diagnostycznych. Celem jest możliwie rzetelne opisanie funkcjonowania i sformułowanie wniosków odpowiadających na pytanie, z którym zgłasza się osoba badana.
Konsultację diagnostyczną można rozważyć m.in., gdy:
- potrzebna jest ocena pamięci, uwagi, koncentracji lub innych funkcji poznawczych;
- utrzymują się trudności w emocjach, zachowaniu lub funkcjonowaniu społecznym i potrzebne jest ich dokładniejsze rozpoznanie;
- pojawia się pytanie o ADHD, spektrum autyzmu lub inne obszary rozwojowe;
- potrzebny jest opis mocnych stron i trudności albo uzupełnienie szerszej diagnostyki.
Lista nie jest narzędziem do samodiagnozy - zakres badania ustala psycholog po konsultacji.
Pozostałe informacje dla pacjenta
Czym jest psychoterapia, a czym wsparcie psychologiczne?
Dwie różne formy pomocy, które bywają mylone. Poniżej najważniejsze różnice i przykład, który pomaga wybrać.
Czytaj Podstawy · 4 min czytaniaKim jest psycholog, psychoterapeuta, psychiatra?
Trzy różne zawody, trzy różne uprawnienia. Wyjaśniamy różnice i podpowiadamy, do kogo się zgłosić.
Czytaj Wybór terapii · 4 min czytaniaJakie wyróżniamy nurty w psychoterapii?
Różne podejścia inaczej rozumieją źródła trudności i proces zmiany. Nie ma jednego najlepszego nurtu dla wszystkich.
Czytaj